ZEHİRLENME
Kedi ve köpeklerde zehirlenmeye neden olabilecek bir çok
potansiyel kaynak vardır:
- Evde ve bahçede çok sayıda bitki
- Reçeteli ilaçlar; hayvanlar için üretilmiş ancak uygun
olmayan dozlarda verilmiş ya da evde size ait olan ilaçların
dostunuz tarafından yenilmesi
- Evde bulunan kimyasal maddeler; temizlik maddeleri, antifriz,
fare zehiri ve diğer pestisitler, herbisitler, kurşun bazlı
boyalar vs
- Reçetesiz ilaçlar; örneğin aspirin
- Dış parazit için kullanılan toz, sprey, şampuan benzeri
topikal ilaçlar
- Karbonmonoksit gibi bir gazın solunması
- Evde bulunabilecek çikolata ve küflü peynir gibi gıdalar
- Marihuana, kokain, amfetamin ve alkol gibi ilaçlar
! ! ! Dostunuzun ve çocuklarınızın
kazara tüketmesine neden olabileceğinden güvenli antifriz
kullanın. Proplen glikolden yapılan antifriz güvenilirdir
( etilen glikol zehirlidir ) ! ! !
Nedenler
- Kazara ağız yoluyla alınma
- Hayvanlara kötü davranma
- Sonuçlarını düşünmeden, anlamadan dostunuza kafanıza göre
ilaç verme
- Dostunuzun çikolata ya da küflü peynir gibi gıda maddeleri
tüketmesi
- Çöp yeme alışkanlığı
! ! ! Veteriner Hekiminize danışmadan
dostunuza asla ilaç vermeyin. İnsanlar için piyasada bol miktarda
bulunan ibuprofen ve acetaminofen gibi ilaçlar kedi ve köpekler
için zehirlidir ! ! !
Klinik Bulgular
Zehirler ya ağız yokluyla, ya solunum yoluyla ya da deriden
emilme yoluyla vücuda girerler. Zehirlenmenin belirtileri
hızlı bir şekilde ortaya çıkar bu süre birkaç saatten birkaç
güne kadar değişebilir
- Kusama ya da ishal ( kanlı ya da kansız olabilir, zehirlenilen
maddenin kalıntılarına rastlanılabilir )
- Nöbetler ya da aşırı uyarılma, titreme, depresyon, uyuşukluk
gibi mental belirtiler ya da koma
- Salivasyon ( ağızdan aşırı miktarda tükürük gelmesi ya
da ağızda köpüklenme )
- Deride ya da gözde kızarıklık ve şişme
- Ağızda, dudakta ya da deride yaralar
- Ağızdan ya da anüsten kan gelmesi
! ! ! Evinize ya da bahçenize
bir bitki satın almadan önce Veteriner Hekiminize bunun dostunuza
bir zararı olup olmadığını danışın. Eğer bitkinin dostunuz
için zararlı olduğunu öğrenirseniz lütfen o bitkiyi evinizde
ve bahçenizde bulundurmayın ! ! !
İlk Yardım
- Dostunuzun mukoz membranlarını kontrol edin. Bazı zehirler
mukoz membranlarda spesifik renk değişikliğine neden olurlar.
Örneğin kedilerde acetaminophen zehirlenmesinde mukoz membranlar
kahverengiye dönüşürken karbonmonoksit zehirlenmesinde mukoz
membranlar parlak kırmızı bir renk alır
- Dostunuzun nöbet geçirip geçirmediğini, heyecan artışını,
sallantılı yürüyüş, depresyon ya da koma gibi mental değişikliklerini
kontrol edin
- Veteriner Kliniğine gitmeden önce, telefon ederek aşağıdaki
bilgileri vermeye çalışın:
- Zehirin tam ismi
- Dostunuz ne kadar yedi ya da ne kadar maruz kaldı
- Ne kadar süre önce maruz kaldı ya da yedi
- Dostunuzun hayati bulguları ( beden ısısı, kalp atım
sayısı, solunum sayısı, mukoz membranların rengi )
- Dostunuzun beden ağırlığı
Evde dostunuz için yapabileceğiniz en iyi yardım zehirin
tipine bağlı olarak onu vücudundan uzaklaştırmaya çalışmaktır.
Spesifik tipte zehirlenmeler için aşağıdaki bölümlerde dostunuza
nasıl yardım edebileceğiniz anlatılmaktadır.
TOPİKAL ZEHİRLENME:
- Zehir hakkında spesifik bilgiler almak için Veteriner
Hekiminizi arayın
- Dostunuzu bol miktarda su ile yıkayın. Eğer dostunuz pire
ilaçlarına reaksiyon gösteriyorsa yıkama sırasında bebek
şampuanı kullanabilirsiniz. Yağ kökenli toksinleri ( petrollü
ürünleri ) yıkayarak uzaklaştıramazsınız. Dostunuzu yıkamaya
başlamadan önce Veteriner Hekiminizi arayarak, suyun zehirli
madde üzerinde olabilecek etkilerini sorun. Bazı zehirler
su ile aktive olabilmektedir
- Eğer zehir gözde ise çok miktarda su ya da steril göz
solusyonu ile yıkayın
- Eğer zehir toz şeklinde ise deriden uzaklaştırmak için
bir fırça ya da vakumlu bir alet kullanın
ZEHİRİN SOLUNUM YOLUYLA ALINMASI- Karbonmonoksit gibi gazlar
zehirlenmeye neden olurlar:
- Dostunuzu mümkün olduğu kadar çabuk temiz havaya çıkarın
- Gerekirse suni solunum yapın
- Ailenizi ve dostunuzu karbonmonoksit zehirlenmesinden
korumak için evinize karbonmonoksit dedektörü yerleştirin
ZEHİRİN AĞIZ YOLUYLA ALINMASI - Zehir kusturmaya uygun olabilir,
ancak Veteriner Hekiminize danışmadan dostunuzu kusturmaya
çalışmayınız. Bazı kostik ( yakıcı maddeler ) kusturmaya uygun
değildir, örneğin böyle bir madde içilmişse süt vermek gerekir.
Veteriner Hekiminiz size ne önerirse onu uygulayın. Aşağıda
sıralanan durumlardan herhangi birini kedinizde ya da köpeğinizde
izliyorsanız kesinlikle kusturmaya çalışmayın:
- Hayvan zor nefes alıyorsa
- Hayvan nöbet geçiriyorsa, depresyondaysa ya da alışılmadık
bir heyecan gösteriyorsa
- Hayvanın bilinci kapalıysa
- Ağız yoluyla alınan madendir kostik bir madde ya da petrol
bazlı bir madde olduğunu düşünüyorsanız
- Kalp atım oranı düştüyse
- Ağız yoluyla alınan obje keskin kenarlı ise
- Barsaklarda bol miktarda gaz varsa
- Zehirin kutusunun üzerinde kusturulmaması gerektiği yazıyorsa
KUSTURMAYI NASIL SAĞLARSINIZ?
Veteriner Hekiminiz kusturmayı önerdiyse, kusmayı sağlamak
üzere evde bulunabilecek %3'lük hidrojen peroksiti ağız yoluyla
10 kg vücut ağırlığına 1 çay kaşığı şeklinde veriniz. Bu Veteriner
Kliniğine ulaşıncaya kadar 15-20 dakikalık aralarla 3 kereden
daha fazla uygulanabilir
Dostunuzun ağız yoluyla zehirli maddeyi aldığından eminseniz,
kusmuğu kliniğe götürün. Eğer maddeyi aldığından emin değilseniz
kusmuğu ve zehirlenmeye neden olan maddeyi götürünüz.
Her hangi bir zehirlenme olgusunda dostunuzun mümkün olan
en kısa zamanda Veteriner Kliniğine ulaşması önemlidir.
- Kusturmada başarılı olunamazsa, dostunuzun midesi yıkanacaktır
- Eğer zehirin ağız yoluyla alınmasının üzerinden belli
bir zaman geçmişse, zehirin emilmesi engellenmelidir. Bunun
için aktif kömür kullanılabilir
- Bazı zehirli maddelerin antidotları vardır. Eğer dostunuzun
ne yediğini biliyorsanız Veteriner Hekiminiz antidotu kullanabilecektir
- Zehirin tipine bağlı olarak vücutta ciddi hasarlar meydana
gelebilir. Bu hasarlar Veteriner Hekiminiz tarafından intravenöz
sıvı uygulaması ve ilaçlarla tedavi edilecektir